Չեչնիայում «կախարդությամբ» զբաղվելու մեղադրանքով կին է բերման ենթարկվել

Ելիզավետա Չուխարովա, OC Media

Չեչնիայի Կուրչալոյի շրջանի բնակչուհի Զառա Յախյաևան, նրա որդի Մուհամեդը և մի քանի կին, որոնք ենթադրաբար Յախյաևայից «կախարդանքի» ծառայություններ են խնդրել, տարվել են տեղի ոստիկանության բաժանմունք։ Ռեպորտաժը հեռարձակվել է պետական «Գրոզնի» ​​հեռուստաալիքով։

Հեռուստաալիքի լրագրողները Յախյաևային անվանել են «կախարդ»՝ նրան մեղադրելով տեղի բնակիչներին «կախարդական» ծառայություններ մատուցելով խաբելու մեջ։ Իսլամական բժշկության կենտրոնի ղեկավար Ադամ Էլժուրկաևը կախարդության «ապացույցներ» է ներկայացրել՝ ուլունքների, մանկական խաղալիքների, քաղցրավենիքի, բանալիի շղթաների և օճառի կտորների տեսքով։ Էլժուրկաևը պնդել է, որ նման «կախարդները» հավատք, խիղճ կամ բանականություն չունեն և  նրանց մեղադրել է բնակչությանը խաբելու մեջ։

Ռեպորտաժում նաև ներկայացվել է երեք կին, որոնք Յախյաևայի հաճախորդներն են, և ենթադրաբար խնդրել են սիրային կախարդանքներ, հաջողություն բերող թալիսմաններ և ամուսնությունների խզում։ Կանանցից մեկն օգնություն է խնդրել իր երեք որդիներին ամուսնացնելու համար, մյուսը ցանկացել է պարզել, թե արդյոք իր հարսը կվերադառնա տուն։

Յախյաևան տեսախցիկի առջև «խոստովանել և զղջացել է իր չարագործությունների համար»՝ խոստանալով դադարեցնել իր ենթադրյալ կախարդությունը։ Նրա որդին՝ Մուհամեդը, նույնպես հրապարակային հայտարարություն է արել, որ «կիսով չափ պատասխանատու է հանցագործության համար»։

Լրագրող Ռաջաբ Յասադովը հայտարարել է, որ «հանրապետության ղեկավարությունը կանգ չի առնի, մինչև կախարդների թիվը չզրոյանա»։

Չեչնիայում օկուլտիզմի դեմ արշավը սկսվել է 2013-ին՝ Չեչնիայի ղեկավար Ռամզան Կադիրովի նախաձեռնությամբ։ Այդ ժամանակ ձերբակալվեցին տասնյակ մարդիկ, որոնցից մի քանիսը անհետ կորել են։ Արշավը ներառում էր «շեյթանիզմի» դեմ պայքարը՝ տերմին, որը հաճախ օգտագործվում է իսլամական կամ սնահավատ համարվող արարողությունները նկարագրելու համար։ Անցած տարիներին կախարդության մեջ մեղադրվող մի քանի անձանց հարկադրել են հրապարակայնորեն խոստովանել և ներողություն խնդրել, հաճախ՝ ճնշման տակ և նվաստացուցիչ պայմաններում։ «Կախարդ» համարվողները սովորաբար ստիպված են լինում պետական ​​հեռուստատեսությամբ ներողություն խնդրել «ամբողջ չեչեն ժողովրդից»։

2019-ին հետապնդումները վերսկսվեցին նոր թափով։ Պետական ​​լրատվամիջոցները պարբերաբար հրապարակում էին պատմություններ, որոնցում կալանավորվածները հրապարակայնորեն զղջում էին կախարդությամբ զբաղվելու համար։ Էլժուրկաևը կարևոր դեր է խաղացել այս իրադարձություններում՝ կալանավորվածներին հանրային պատասխանատվության ենթարկելով։

2021-ին ԱՄՆ միջազգային կրոնական ազատությունների հարցերով հանձնաժողովը ուշադրություն հրավիրեց Չեչնիայում հրապարակային ներողություն խնդրելու պրակտիկայի վրա՝ առաջարկելով պատժամիջոցներ կիրառել հանրապետության մամուլի և տեղեկատվության նախարար Ախմեդ Դուդաևի նկատմամբ, որը նախկինում ղեկավարում էր Գրոզնիի պետական ​​հեռուստատեսային և ռադիոհաղորդման ընկերությունը։