Բարեգործությունից դիակոնիա. Հայ եկեղեցու սոցիալական ծառայության զարգացումը. քննարկում

Գործընկերային բովանդակություն

Հումանիտար հետազոտությունների հայկական կենտրոնը ներկայացնում է «Հայ առաքելական եկեղեցին․ երեկ, այսօր, վաղը» նախագիծը, որն իրականացվել է «Կոնրադ Ադենաուեր» հիմնադրամի հետ համագործակցությամբ։ Նախագիծը բաղկացած է երեք հիմնական թեմաներից՝ «Հանգրվաններ», «Ծառայություն», «Հեռանկար», որոնք իմաստավորվում են վեց բանավեճ-քննարկումների միջոցով։ Քննարկումներին հավասարապես մասնակցում են հոգևորականներ և աշխարհիկ մասնագետներ։ «Ծառայություն» թեմայի այս զրույցին մասնակցում են՝ 

փիլիսոփայական գիտությունների դոկտոր, ՀՀ դեսպան, Հումանիտար հետազոտությունների հայկական կենտրոնի նախագահ ԱՇՈՏ ՈՍԿԱՆՅԱՆԸ, 

Գևորգյան հոգևոր ճեմարանի տեսուչ ՏԵՐ ՇԱՀԷ ԾԱՅՐԱԳՈՒՅՆ ՎԱՐԴԱՊԵՏ ԱՆԱՆՅԱՆԸ,

Մայր Աթոռի Սոցիալական ծառայության գրասենյակի տնօրեն ՏԵՐ ՄԱՐԿՈՍ ՔԱՀԱՆԱ ՄԱՆԳԱՍԱՐՅԱՆԸ, 

Եկեղեցիների համաշխարհային խորհրդի հայաստանյան միջեկեղեցական բարեգործական Կլոր սեղան հիմնադրամի տնօրեն ԿԱՐԵՆ ՆԱԶԱՐՅԱՆԸ։

Քննարկման հիմնական թեմաները

Քննարկվում են հայ առաքելական եկեղեցու սոցիալական ծառայության՝ դիակոնիայի ժամանակակից վիճակը և հեռանկարները:  

Պատմական արմատները և ժամանակակից զարգացումը

Սոցիալական ծառայությունը հայ եկեղեցում ունի խորը պատմական արմատներ՝ սկսած IV դարի Ներսես Մեծ Հայրապետից, որը հիմնել էր ուրկանոցներ, անկելանոցներ, որբանոցներ և նույնիսկ հոգեկան խանգարում ունեցող մարդկանց համար հատուկ հաստատություններ: Ժամանակակից սոցիալական ծառայության գրասենյակը ստեղծվել է 10-11 տարի առաջ, սակայն եկեղեցու բարեգործական գործունեությունը երբեք չի դադարել:

Քրիստոնեական սոցիալական ծառայության փիլիսոփայությունը

Դիակոնիան՝ որը նշանակում է սպասավորություն, տարբերվում է զուտ հումանիստական բարեգործությունից: Ինչպես շեշտում է Տեր Մարկոսը, որ օգնությունը մատուցվում է ոչ թե պարզապես մարդասիրությունից, այլ որովհետև յուրաքանչյուր մարդու մեջ «տեսնում ենք Աստծո պատկերը»:

Գործնական ծրագրեր և արդյունքներ

Կազմակերպությունները իրականացրել են բազմաթիվ հաջողված ծրագրեր. 15 տարի շարունակ մեղվապահական ծրագրեր Տավուշի մարզում, որի արդյունքում 20 գյուղում մարդիկ ունեն կայուն եկամուտ, արցախցի կանանց համար կարի դասընթացներ, ջերմոցային գործունեություն: Հատկապես կարևոր էր 120,000 փախստականների աջակցությունը՝ պետական կառույցների հետ համագործակցությամբ:

Մարտահրավերներ և էթիկական հարցեր

Սոցիալական ծառայությունը բախվում է բազմաթիվ մարտահրավերների՝ ֆինանսավորման սահմանափակումներ, էթիկական ընտրությունների անհրաժեշտություն և հասարակության կողմից անվստահություն: Կարևոր վտանգ է նաև այն, որ եկեղեցին կարող է վերածվել պարզապես բարեգործական կազմակերպության, եթե կենտրոնում չլինեն Քրիստոսը և Սուրբ Գրքի ճշմարտությունները:

Ապագայի տեսլականը

Հեռանկարային նպատակն է ռեակտիվ մոտեցումից անցնել պրոակտիվի՝ ոչ թե եղած խնդիրները լուծել, այլ կանխարգելել դրանք: Նպատակն է սովորեցնել մարդկանց «ձուկ որսալ», այլ ոչ թե միայն «ձուկ տալ»: Երկարաժամկետ տեսլականն է, որ Հայաստանը դառնա դոնոր երկիր՝ օգնելով նվազ զարգացած երկրներին: