Միացյալ Նահանգների Կոնգրեսում տեղի է ունեցել Հայոց ցեղասպանության զոհերի հիշատակի երեկո, որին ներկա են եղել բազմաթիվ կոնգրեսականներ և սենատորներ, ԱՄՆ հայ համայնքի ներկայացուցիչներ, դիվանագետներ ու հոգևորականներ:
Ինչպես հաղորդում է «Ամերիկայի ձայն» ռադիոկայանը, ազդեցիկ սենատոր Ռոբերտ Մենենդեզն իր ելույթում ընդգծել է, որ դեպքերը պետք է կոչել իրենց անուններով և Հայոց ցեղասպանությունը՝ «ցեղասպանություն».
«Մենք չենք կարող ցեղասպանությունն այլ կերպ անվանել: Այն, ինչ տեղի է ունեցել 1915-ից 1923 թվականներին, ինչի արդյունքում մեկ և կես միլիոն հայ կորցրեցին իրենց կյանքը, ցեղասպանություն էր, և ոչ մի այլ բառ չի կարող փոխարինել այդ բառին: Մենք պետք է ճանաչենք այն պետական մակարդակով»:
Սենատորը հայտնել է, որ հույս ունի՝ Միացյալ Նահանգների հաջորդ նախագահը կճանաչի Հայոց ցեղասպանության փաստը:
«Երբ հերքում ես ցեղասպանությունը կամ Հոլոքոստը, դրանով իսկ ցույց ես տալիս, որ ցանկացողները կարող են այն օգտագործել որպես գործիք՝ առանց լուրջ հետևանքների»,- նշել է Մենենդեզը:
Միանալով քննադատությանը` ԱՄՆ-ի մեկ այլ օրենսդիր, ազդեցիկ կոնգրեսական Էդ Ռոյսը հիշեցրել է հավաքվածներին Ադոլֆ Հիտլերի հայտնի բառերը, թե կարելի է ոչնչացնել հրեաներին, քանի որ այսօր ո՞վ է հիշում ոչնչացված հայերի մասին: Կոնգրեսական Ադամ Շիֆը, որը ծագումով հրեա է և որի բարեկամների մի մասը նույնպես անհետ կորել է Հրեական ողջակիզման տարիներին, նույնպես զուգահեռներ է անց կացրել Ողջակիզման և Հայոց ցեղասպանության միջև.
«Սակայն, Հայոց ցեղասպանության վերքը յուրահատուկ և շարունակական է այն առումով, որ այն չի ճանաչվել Թուրքիայի կողմից»:
Կոնգրեսական Ռոբերտ Դոլդն իր ելույթում ընդգծել է, որ Հայոց ցեղասպանության հիշատակի օրերին ինքը, չլինելով հայ, սրտով իրեն հայ է զգում և պատրաստ է պայքարել մինչև վերջ ցեղասպանության փաստի ճանաչման համար:
Պաշտոնական Անկարան չի ճանաչում Հայոց ցեղասպանության փաստը` բացատրելով տեղի ունեցածը պատերազմական իրավիճակով: Այս կապակցությամբ ԱՄՆ-ի կոնգրեսականն ընդգծում է.
«Եթե դրանք լինեին վիճելի հարցեր, եթե չիմանայինք, թե ինչ էր տեղի ունեցել, այլ բան է: Սակայն, կան լուսանկարներ, փաստեր, վկայություններ, իրական մարդիկ, որոնք անցել են դրա միջով»:
Կոնգրեսականի խոսքով, բարեբախտաբար, Օսմանյան Թուրքիայի ծրագրերը տապալվեցին.
«Օսմանյան կայսրությունը համակարգված փորձում էր բնաջնջել հայ ժողովրդին, սակայն, ես նայում եմ այսօր ձեր աչքերի մեջ, և այն փաստը, որ դուք բոլորդ այստեղ եք, նրանց տապալման լավագույն ապացույցն է»:
Վերջում, մեկ անգամ ևս հիշեցնելով Հիտլերի խոսքերը, սենատոր Մենենդեզն ընդգծել է.
«Ինչ վերաբերում է Հիտլերի խոսքերին, թե ով է հիշում այսօր հայերին, մեր պատասխանը մեկն է. մե՛նք ենք հիշում հայերին, Հայոց պետությո՛ւնն է հիշում հայերին, մե՛նք` Միացյալ Նահանգների Կոնգրեսում ենք հիշում հայերին և մենք կանգ չենք առնելու, մինչև համոզված չլինենք, որ պատմական փաստերը ճանաչվել են»: