Փաշինյանը պատմական այց կկատարի Թուրքիա Էրդողանի հրավերով 

Ալեքսանդր Պրախտ

Հայաստանի վարչապետ Նիկոլ Փաշինյանը առաջիկա օրերին կայցելի Թուրքիա այդ երկրի նախագահ Ռեջեփ Թայիփ Էրդողանի հրավերով. այս մասին երեքշաբթի լրագրողների հետ ճեպազրույցում ասել է Ազգային ժողովի նախագահ Ալեն Սիմոնյանը։

«Վարչապետի այցը Թուրքիա պատմական է, քանի որ առաջին անգամ է, որ Հայաստանի ղեկավարը կատարում է այդպիսի մակարդակի այց»,-  ասել է Սիմոնյանը:

Ավելի վաղ՝ երկուշաբթի, Հայաստանի արտգործնախարարի տեղակալ Վահան Կոստանյանն էր այցելել Անկարա, հանդիպել է իր թուրք պաշտոնակից Բերրիս Էկինջիի հետ՝ քննարկելու տարածաշրջանային հարցեր և երկկողմ հարաբերություններ՝ շարունակվող Հայաստան-Թուրքիա նորմալացման գործընթացի շրջանակում:

Հայաստանի խորհրդարանի փոխնախագահ և Թուրքիայի հետ հատուկ բանագնաց Ռուբեն Ռուբինյանը այսօր հայտարարել է, որ երկխոսությունը ներառում է ոչ միայն իր սեփական բանակցությունները Թուրքիայի բանագնացի հետ, այլև երկու երկրների արտաքին գործերի նախարարությունների և այլ պաշտոնյաների միջև հաղորդակցությունը:

Ըստ ադրբեջանական լրատվամիջոցների հաղորդումների՝ Ադրբեջանի նախագահ Իլհամ Ալիևը նույնպես այս շաբաթ կմեկնի Թուրքիա, սակայն մանրամասներ չկան, թե արդյոք նախատեսվում է հանդիպում նաև Փաշինյանի հետ:

Փաշինյանի վերջին շփումը Էրդողանի հետ տեղի է ունեցել հունիսի 5-ին, երբ նրանք հեռախոսազրույց ունեցան՝ քննարկելու երկկողմ հարաբերությունները և համաձայնեցին շարունակել երկխոսությունը: Փաշինյանը 2023-ի հունիսին այցելել էր Թուրքիա՝ մասնակցելու Էրդողանի երդմնակալության արարողությանը: Սա Հայաստանի առաջնորդի առաջին այցն էր Թուրքիա 2009-ից ի վեր, երբ Հայաստանի նախագահ Սերժ Սարգսյանը և նրա թուրք պաշտոնակից Աբդուլլահ Գյուլը փոխադարձ այցեր էին կատարել՝ միակ դեպքը, երբ Թուրքիայի պետության ղեկավարը ժամանել էր Երևան:

Չնայած Երևանը և Անկարան չունեն պաշտոնական դիվանագիտական հարաբերություններ, նրանց շփումները ակտիվացել են 2022-ից, երբ երկու երկրների հատուկ բանագնացները համաձայնեցին բացել 1993-ից փակ ցամաքային սահմանը երրորդ երկրների քաղաքացիների և դիվանագետների համար: Առանց ճշգրիտ ամսաթվի կամ ճանապարհային քարտեզի, այս նախագիծը գրեթե երեք տարի առաջընթաց չի ունեցել, չնայած Հայաստանը վերանորոգել է իր սահմանային անցակետը Մարգարա գյուղում՝ թուրքական սահմանին:

Չնայած սահմանը պաշտոնապես փակ է մնում, անցակետը օգտագործվել է երկու անգամ. առաջին անգամ 2023-ի փետրվարին, երբ Հայաստանը մարդասիրական օգնության բեռնատարներ ուղարկեց Թուրքիայում ավերիչ երկրաշարժի տուժածներին, և կրկին այս տարվա մարտին՝ Թուրքիայի տարածքով Սիրիա օգնություն առաքելու համար:

Թեև Երևանը շարունակում է զգուշավոր մոտեցում ցուցաբերել Անկարայի հետ երկխոսության հարցում, Հայաստանի արտգործնախարար Արարատ Միրզոյանն այս ամսվա սկզբին ասել էր, որ «յուրաքանչյուր ոք կարող է իրավացիորեն ասել, որ ժամանակն է, որ այդ երկխոսությունը տեսանելի արդյունքներ տա»: