Դրամն ամրապնդվում է, քանի որ կա կապիտալի մեծ ներհոսք. ԿԲ Նախագահ

Լիա Ավագյան

ԱՄՆ դոլարն ու եվրոն վերջին շրջանում թուլանում են դրամի նկատմամբ՝ պայմանավորված կապիտալի մեծ ներհոսքով, ասել է Կենտրոնական բանկի նախագահ Մարտին Գալստյանը։ Եթե 2026-ի հունվարի 5-ին 1 դոլարն արժեր 382 դրամ, ապա հունիսի 22-ի դրությամբ՝ շուրջ 368 դրամ, այսինքն՝ դրամն ամրապնդվել է գրեթե 4%-ով։

Հունիսի 23-ին Հանրային հեռուստաընկերությանը տված հարցազրույցում ԿԲ նախագահ Մարտին Գալստյանն ասել է, որ դրամի ամրապնդման հիմքում ընկած է միջազգային ներդրողների աճող հետաքրքրությունը Հայաստանի նկատմամբ։ Գալստյանի խոսքով՝ խոշոր ֆինանսական կառույցներն այսօր հետևում են Հայաստանի տնտեսությանը, և գլոբալ ինստիտուցիոնալ ներդրողները ձեռք են բերում ոչ միայն դոլարով արտահայտված եվրոբոնդեր, այլև դրամով արտահայտված Հայաստանի պետական պարտատոմսեր։ Ներկայում դրամային պետական պարտքի մոտ 7-8%-ը  գլոբալ ինստիտուցիոնալ խաղացողների ձեռքում է։

Կենտրոնական բանկի նախագահը պատերազմի ռիսկի հետ կապված պրեմիայի նվազումը կապել է Վաշինգտոնում Հայաստան-Ադրբեջան համաձայնագրի նախաստորագրման հետ։ Դրանից հետո, ըստ նրա, Հայաստանի և ԱՄՆ-ի պետական պարտատոմսերի եկամտաբերության տարբերությունը էապես նվազել է՝ դառնալով զգալիորեն ցածր, քան մեկ-երկու տարի առաջ։ Այսինքն՝ միջազգային ներդրողների տեսանկյունից Հայաստանի ռիսկայնությունը նվազել է, ինչը նպաստում է կապիտալի ներհոսքին։

Գալստյանն ընդգծել է, որ վերջին տարիներին մակրոտնտեսական կայունությունը դարձել է Հայաստանի այցեքարտը. չնայած արտաքին ցնցումներին՝ երկրին հաջողվել է ապահովել բարձր տնտեսական աճ, ցածր գնաճ և հարկաբյուջետային կայունություն։ Միաժամանակ, ըստ նրա, գլոբալ խաղացողների ուշադրությունն այժմ Հայաստանից պահանջում է հատկապես խստորեն հետևել այդ կայունությանը։

Ռիսկերի այս նվազումը, Գալստյանի համոզմամբ, ժամանակի ընթացքում պետք է արտացոլվի նաև տոկոսադրույքների վրա։ Բանկային համակարգում ռիսկերի մեղմմանը զուգահեռ ավանդների տոկոսները կնվազեն, ինչը հնարավորություն կտա բանկերին վարկերը տրամադրել ավելի ցածր տոկոսադրույքով՝ պահպանելով շահույթի նույն մարժան, ասել է նա։